Nhảy đến nội dung
x

Sức mạnh của niềm tin trong giáo dục Phần Lan

Phần Lan là một trong những quốc gia Bắc Âu được thế giới biết đến với nhiều cái nhất:

  • Chỉ số hạnh phúc cao nhất
  • Hệ thống hành chính công liêm khiết bậc nhất
  • Nền giáo dục độc đáo nhất thế giới.

Vậy thì từ đâu Phần Lan đạt được những cái nhất này? Tất cả đến từ nền tảng của sự tin tưởng. Các công dân trong xã hội bình đẳng và tin tưởng lẫn nhau. Quản lý cấp cao tin tưởng và trao quyền cho các quản lý cấp dưới. Chính sự tin tưởng khiến mối quan hệ giữa người và người trong cộng đồng trở nên tích cực và điều này đóng góp không nhỏ vào chỉ số hạnh phúc cũng như liêm khiết của Phần Lan. Giáo dục không phải là ngoại lệ.

Được mệnh danh là đất nước thiết lập nên tiêu chuẩn cho giáo dục trên toàn thế giới, Phần Lan có niềm tin vào sức mạnh mạnh mẽ của giáo dục. Chính niềm tin này đã khiến họ đầu tư vào giáo dục để có những bước chuyển mình tích cực về mọi mặt bởi vì từ thành công của giáo dục, các lĩnh vực khác như kinh tế, chính trị, văn hóa đều phát triển vượt bậc.

Giáo dục Phần Lan cũng truyền tải triết lý sống nói chung của toàn xã hội: Phải có niềm tin vào con người. Niềm tin này được hiện thực hóa trong từng hoạt động nhỏ của toàn hệ thống giáo dục. Tất cả những lực lượng tham gia vào hệ thống giáo dục cũng phải cùng nhau gìn giữ sự tin tưởng này.

Giáo viên được xã hội đặt trọn niềm tin

Tại Phần Lan, giáo viên là một nghề cao quý và được toàn xã hội tin tưởng. Sự nghiệp giảng dạy luôn là khao khát tự thân của mỗi cá nhân bởi họ được trao toàn quyền tự chủ trong viêc quyết định nội dung, phương pháp giảng dạy và cách đánh giá kết quả học sinh. Chính điều này khiến Phần Lan trở thành một trong số ít quốc gia có khả năng thu hút những người thông minh, tận tâm và xuất chúng nhất lựa chọn ngành sư phạm làm sự nghiệp lâu dài. Phần Lan cho chúng ta thấy rằng tôn trọng và tin tưởng giáo viên sẽ tạo nên những điều kỳ diệu trong giáo dục mà cả thế giới đang tìm kiếm.

Ngành giáo dục được xã hội đặt trọn niềm tin

Tại Phần Lan, các tổ chức và cá nhân liên quan như phụ huynh, cơ quan quản lý giáo dục, chính phủ, báo chí… đều chung tay ủng hộ giáo dục một cách tích cực và xây dựng. Vai trò của nhà nước đối với ngành giáo dục là hướng dẫn và hỗ trợ nhiều hơn là cai quản. Nhiệm vụ của chính phủ là cung cấp kinh phí cho các trường học và thông qua Ban Giáo dục Quốc gia tổ chức vạch ra các chương trình giáo dục, phát triển đội ngũ giáo viên và cung cấp các dịch vụ liên quan. Tại Phần Lan, xã hội đặt niềm tin lớn vào giáo viên và hiệu trưởng trên tất cả các phương diện dạy và học.

Ở Phần Lan không tồn tại hệ thống thanh tra hay kiểm tra trong giáo dục. Ngành giáo dục không đánh giá, xếp hạng chất lượng các trường, chính vì vậy các giáo viên đều rất tự tin và tự hào về trường mình. Theo giáo sư Sahlberg- người nghiên cứu hàng đầu về giáo dục Phần Lan, giáo dục chỉ thật sự phát triển khi nhà trường có giáo viên giỏi, khi giáo viên liên tục được giúp đỡ và đào tạo chuyên môn và khi xã hội biết tôn trọng và tin tưởng giáo viên.

Học sinh được giáo viên đặt trọn niềm tin về tiềm năng

Triết lý cơ bản của nền giáo dục Phần Lan là niềm tin vào khả năng của con người, tin rằng bất cứ học sinh nào cũng mang trong mình những giá trị có thể đóng góp cho xã hội. Và mục đích của giáo dục là giúp học sinh phát hiện, phát huy các tố chất vốn có và được trở thành chính mình. Phần Lan là nền giáo dục không thi cử, tại Phần Lan không có các kỳ thi quốc gia (trừ kỳ thi duy nhất trước đại học năm 18 tuổi), việc đánh giá được diễn ra trong suốt quá trình học nhằm thấu hiểu và khuyến khích quá trình học tập của các em. Trường học là nơi các em được học tập vui thích hoàn toàn trên tinh thần hợp tác và bình đẳng, không phải là nơi cạnh tranh thi cử hay khoe khoang thành tích.

Chính vì vậy, khi vào một trường tiểu học Phần Lan điều đầu tiên mà mọi người có thể cảm nhận thấy là học sinh luôn cảm thấy rất thoải mái, tự do phát triển cá tính, nguyện vọng và tài năng của bản thân. Thời gian học tập lý thuyết chỉ chiếm một nửa thời gian ở trường, phần thời gian còn lại để thực hành các kỹ thuật cụ thể như học làm bếp, chẻ gỗ, khoa học… Giáo viên và học sinh luôn được khuyến khích thử nghiệm những ý tưởng và cách tiếp cận mới, học từ sự đổi mới và nuôi dưỡng sự sáng tạo từ khi còn trên ghế nhà trường.

Cùng tham quan một lớp học làm gỗ của thầy Miika Tammekann tại trường Martti Ahtisaari ở Kuopiotại Phần Lan:

 

Nguồn:Timothy D. Walker

Phần Lan luôn tạo ra nguồn cảm hứng cho các nhà giáo dục ở Việt Nam để từng bước cải thiện hệ thống giáo dục hiện tại và mang đến chất lượng giáo dục tốt hơn cho tất cả các trẻ em. Hành trình thay đổi chắc chắn có nhiều gian nan nhưng nếu không bắt đầu, chúng ta sẽ không bao giờ đạt được đích đến về một nền giáo dục tốt trong tương lai.